{"id":304,"date":"2014-07-27T15:36:49","date_gmt":"2014-07-27T13:36:49","guid":{"rendered":"https:\/\/patrioti.al\/?p=304"},"modified":"2014-07-27T15:36:49","modified_gmt":"2014-07-27T13:36:49","slug":"nje-analize-psiko-socio-ekonomike-e-brezit-studentor-ne-shqiperi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/patrioti.al\/en\/nje-analize-psiko-socio-ekonomike-e-brezit-studentor-ne-shqiperi\/","title":{"rendered":"Nj\u00eb analiz\u00eb psiko-socio-ekonomike e brezit studentor n\u00eb Shqip\u00ebri"},"content":{"rendered":"<p><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"color: #ff0000;\">nga Edi Sara<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Keni par\u00eb e d\u00ebgjuar t\u00eb rinjt\u00eb q\u00eb me oratorin\u00eb e tyre intelektuale kan\u00eb shfaqur shpesh her\u00eb pjekurin\u00eb e tyre n\u00eb lidhje me papun\u00ebsin\u00eb dhe koston e jetes\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Por n\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, dialektika e tyre n\u00eb ide, analoge e retorik\u00ebs s\u00eb bukur e plot zjarr t\u00eb riu idealist, shkon diametralisht n\u00eb kah t\u00eb kund\u00ebrt kur vjen puna n\u00eb materializimin e fjal\u00ebve me vepra. Si\u00e7 do thoshte i ndjeri Pjet\u00ebr Arbnori, &#8221;k\u00ebta jan\u00eb dialektik\u00eb n\u00eb vepra dhe materialist\u00eb n\u00eb fjal\u00eb.&#8221; (Pse do t\u00eb rr\u00ebzohet komunizmi?)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><!--more--><br \/>\nKu q\u00ebndron lidhja, pyet lexuesi besoj. Pik\u00ebrisht tek p\u00ebrqasja e nevojave t\u00eb pun\u00ebsimit, dhe shpenzimeve sociale q\u00eb p\u00ebrafrohen me ato t\u00eb nj\u00eb borgjezi t\u00eb lart\u00eb, \u00e7&#8217;ka v\u00eb n\u00eb &#8216;?&#8217; statusin e studentit n\u00eb kontekstin e m\u00ebsip\u00ebrm.<br \/>\nQ\u00eb nj\u00eb individ t\u00eb shpenzoj\u00eb, detyrimisht duhet t\u00eb ket\u00eb t\u00eb ardhura. P\u00ebrjashto k\u00ebtu rastet e shtresave t\u00eb larta ku f\u00ebmij\u00ebt kan\u00eb nj\u00eb pik\u00ebmb\u00ebshtetje t\u00eb siguruar p\u00ebr nis-karrier\u00ebn e tyre (p\u00ebr ata q\u00eb mendojn\u00eb t\u00eb punojn\u00eb), apo ata q\u00eb thjesht shijojn\u00eb deliret e jet\u00ebs duke falenderuar dit\u00eb-nat\u00eb fatin q\u00eb iu rezervoi k\u00ebt\u00eb jet\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pra kur individi ka t\u00eb ardhura, ai shpenzon, dhe kur shpenzon ai kthehet n\u00eb konsumator produktesh ose\/dhe sh\u00ebrbimesh. Por kur nuk ka t\u00eb ardhura? Detyrimisht ai presupozohet se t\u00eb pakt\u00ebn do shpenzoj\u00eb aq sa p\u00ebr konsum jetese.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Tani kthehemi tek studenti. Ai shpenzon p\u00ebr konsum vetjak. Por t\u00eb ardhurat nuk vijn\u00eb drejtp\u00ebrdrejt prej tij, por prej familjes s\u00eb tij. (p\u00ebrjashtojm\u00eb k\u00ebtu pjes\u00ebn e student\u00ebve t\u00eb cil\u00ebt edhe punojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb mbajtur veten)<br \/>\nPor vini pak re, n\u00ebse i hym\u00eb nj\u00eb analize ekonomike p\u00ebr nj\u00eb familje t\u00eb klas\u00ebs s\u00eb mesme n\u00eb Shqip\u00ebri, kemi p\u00ebr t\u00eb dal\u00eb n\u00eb disa rezultate marram\u00ebnd\u00ebse!<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Le t\u00eb fillojm\u00eb nga p\u00ebrqasja psiko-patologjike e femrave, q\u00eb sh\u00ebrben si motorino p\u00ebr t\u00eb ndezur gjith\u00eb gjeneratorin e shpenzimeve p\u00ebrgjat\u00eb 1-muaji t\u00eb zakonsh\u00ebm. Le t\u2019i hedhim pra nj\u00eb sy pak pasojave t\u00eb psikoz\u00ebs socio-ekonomike&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00eb pari, psikologjia e shumic\u00ebs d\u00ebrrmuese t\u00eb femrave studente, fokusohet n\u00eb kuadrin e investimit n\u00eb aparenc\u00ebn e tyre, p\u00ebr t\u00eb ngritur prestigjin dhe statusin e tyre n\u00eb rrethin shoq\u00ebror n\u00eb t\u00eb cilin b\u00ebjn\u00eb pjes\u00eb p\u00ebr momentin, p\u00ebr synimin e vet\u00ebm padyshim q\u00eb nes\u00ebr t\u00eb ndryshojn\u00eb rreth p\u00ebr m\u00eb lart&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Parukierja e lagjes pret \u2018lek\u00ebt me g\u00ebrsh\u00ebr\u00eb\u2019 dhe mbush axhend\u00ebn e ngjeshur t\u00eb dit\u00ebs s\u00eb saj t\u00eb lodhshme, dit\u00eb e cila fillon n\u00eb 7\u201900 e mbaron n\u00eb 23\u201900, pasi k\u00ebrkesa natyrimisht q\u00eb fillon nga ato t\u00eb cilat ruajn\u00eb \u201cseriozitetin\u201d e tyre n\u00eb shkoll\u00eb, e deri tek ato t\u00eb cilat dhe p\u00ebr nj\u00eb mbr\u00ebmje jasht\u00eb duhet t\u00eb b\u00ebjn\u00eb nj\u00eb \u201cautostop\u201d tek parukierja para.<br \/>\nLe t\u00eb vijojm\u00eb m\u00eb tej me manikyrin dhe mir\u00ebmbajtjen estetike e cila p\u00ebrgjith\u00ebsisht i merr nj\u00eb koh\u00eb nga 1 deri n\u00eb 2 or\u00eb, nd\u00ebrkoh\u00eb studentet n\u00eb Europ\u00eb nuk e njohin makiazhin t\u00eb pakt\u00ebn deri n\u00eb mosh\u00ebn 28-30 vje\u00e7 (t\u00eb pakt\u00ebn sipas nj\u00eb studimi t\u00eb b\u00ebr\u00eb nga Huffingtonpost nd\u00ebrmjet femrave franceze dhe amerikane, si dhe MailOnline n\u00eb Britani e cila deklaron se grate shpenzojn\u00eb afro 55-min n\u00eb dit\u00eb p\u00ebr makiazhin e tyre, adoleshentet edhe m\u00eb tep\u00ebr).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Pra nj\u00eb pjes\u00eb e konsiderueshme e buxhetit t\u00eb tyre modest, shkon pik\u00ebrisht p\u00ebr mir\u00ebmbajtjen e tyre estetike. Tani shtoni pak n\u00eb ekuacion edhe daljet e mbr\u00ebmjeve dhe t\u00eb fundjavave p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb check-in n\u00eb lokalet \u201ce thjeshta\u201d t\u00eb nat\u00ebs, ku nj\u00eb got\u00eb kushton duke filluar nga 500-L deri n\u00eb 800-L t\u00eb reja koktejli&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Q\u00ebllimi p\u00ebrfundimtar i femr\u00ebs studente shqiptare, me pak fjal\u00eb rrotullohet t\u00eb ideja e marrjes s\u00eb diplom\u00ebs, pun\u00ebsimit dhe m\u00eb pas martes\u00ebs me nj\u00eb mashkull t\u00eb pasur n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb p\u00ebr t\u00eb kaluar dit\u00ebt e saj duke shijuar frytet e lluksit.<br \/>\nNga ana tjet\u00ebr, le t\u00eb shqyrtojm\u00eb tani edhe rastin e meshkujve. Ana tjet\u00ebr e medaljes s\u00eb psikoz\u00ebs, me pak fjal\u00eb, v\u00ebrtitet tek fabula e \u201cpalloit me puplat m\u00eb t\u00eb bukura\u201d- q\u00eb n\u00ebnkupton kush ka paran\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb dor\u00eb, duke futur k\u00ebtu edhe komoditetet e mallrave dhe vleft\u00ebn e tyre e cila mbart edhe surplusin e fam\u00ebs + pushtetit.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nj\u00eb djal\u00eb student, pavar\u00ebsisht faktit q\u00eb \u00ebsht\u00eb student, \u00ebnd\u00ebrron t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb mjet t\u00eb tijin, nxitje e cila \u00ebsht\u00eb e tamposur thell\u00eb n\u00eb nd\u00ebrgjegjen e tij p\u00ebr t\u00eb ngritur nga ana e vet statusin si dhe p\u00ebr t\u00eb patur nj\u00eb pik\u00eb reference p\u00ebr t\u00eb t\u00ebrhequr v\u00ebmendjen e femr\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nga ana tjet\u00ebr, meshkujt e kan\u00eb t\u00eb rregjur n\u00eb temperamentin e tyre ndjenj\u00ebn e kursimit n\u00ebp\u00ebr lokale, por n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb shkaku p\u00ebr k\u00ebt\u00eb kursim vjen nga vet\u00eb shkaku i mbr\u00ebmjeve n\u00eb t\u00eb cilat mashkulli gjithmon\u00eb e ndjen si norm\u00eb-sjelljeje t\u00eb qeras\u00eb partneren e tij p\u00ebr t\u2019i treguar xhentiles\u00ebn e tij.<br \/>\nP\u00ebr t\u00eb mos p\u00ebrmendur m\u00eb tej rastet kur studentit mashkull i duhet t\u00eb heq\u00eb kafshoren e tij nga goja e vet p\u00ebr t\u2019ia dh\u00ebn\u00eb mjetit i cili ka ndezuar llambushk\u00ebn e verdh\u00eb t\u00eb uris\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u00eb fund t\u00eb gjith\u00eb k\u00ebsaj analize, pjesa m\u00eb e rrezikshme nuk \u00ebsht\u00eb p\u00ebrmendur ende. Ajo q\u00eb \u00ebsht\u00eb p\u00ebr t\u00eb kapur kuj\u00ebn e marr\u00eb vrapin, \u00ebsht\u00eb edukata dhe stimujt-nxit\u00ebs n\u00ebn t\u00eb cil\u00ebn fark\u00ebtohen brezat edhe m\u00eb t\u00eb rinj, adoleshent\u00ebt n\u00ebp\u00ebr gjimnaze, dhe nx\u00ebn\u00ebsit n\u00eb 9-vje\u00e7are. Q\u00eb n\u00eb bankat e shkoll\u00ebs, ata kuptojn\u00eb q\u00eb ana materiale \u00ebsht\u00eb m\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishmja dhe e katapulton njeriun ku t\u00eb doj\u00eb. Mbi t\u00eb gjitha, brezat e rinj kan\u00eb si synim q\u00eb t\u00eb arrijn\u00eb pik\u00ebrisht ato lajthitje t\u00eb cilat b\u00ebn brezi i rritur universitar. Motra\/vllai i tyre n\u00eb universitet sh\u00ebrben gjat\u00eb gjith\u00eb koh\u00ebs si nj\u00eb shembull i keq shtytjeje p\u00ebr t\u00eb ardhmen e motr\u00ebs\/vllait m\u00eb t\u00eb vog\u00ebl n\u00eb sht\u00ebpi. Dhe cila \u00ebsht\u00eb ironia e fatit?! Prind\u00ebrit e miratojn\u00eb!<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">P\u00ebr t\u2019i dh\u00ebn\u00eb fund, do doja t\u00eb b\u00ebja nj\u00eb analogji mes anektodit me t\u00eb \u00e7mendurit t\u00eb cil\u00ebt u \u00e7mend\u00ebn edhe m\u00eb keq nga g\u00ebzimi kur morr\u00ebn vesh q\u00eb drejtori i spitalit do nd\u00ebrtonte nj\u00eb pishin\u00eb p\u00ebr ta, q\u00eb rezultoi n\u00eb hedhjen nga trampolina ende pa u mbushur me uj\u00eb pishina. Nga ana tjet\u00ebr, mir\u00eb lokalet dhe bizneset e tjera q\u00eb p\u00ebrfitojn\u00eb nga lajthitja e student\u00ebve me \u00e7mimet stratosferike, po \u00e7\u2019ne t\u00eb rinjt\u00eb q\u00eb vazhdojn\u00eb ende dhe i frekuentojn\u00eb thjesht p\u00ebr hir t\u00eb t\u00eb b\u00ebrit nj\u00eb status dhe check-in n\u00eb facebook, duke pranuar t\u00eb kap\u00ebrdijn\u00eb nj\u00eb \u201ckafshat\u00eb\u201d m\u00eb t\u00eb madhe se \u00e7\u2019mban goja e tyre&#8230; (huazoj M. Gork-in me romanin e tij \u201cP\u00ebr buk\u00ebn e goj\u00ebs\u201d)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">P.S. Dhe dikush m\u00eb tha q\u00eb materializmi-dialektik ka vdekur me koh\u00eb&#8230; Mos vall\u00eb ka qen\u00eb shurdh-memec ky person p\u00ebr t\u00eb mos d\u00ebgjuar dhe par\u00eb realitetin i cili na rrethon e ku jetojm\u00eb dit\u00eb p\u00ebr dit\u00eb?!<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">-###-<\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sorry, this entry is only available in Shqip.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":309,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[222,202],"tags":[225,201],"class_list":["post-304","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-analiza-2","category-ekonomi","tag-analize","tag-ekonomi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/patrioti.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/304","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/patrioti.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/patrioti.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patrioti.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patrioti.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=304"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/patrioti.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/304\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patrioti.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/309"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/patrioti.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=304"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/patrioti.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=304"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/patrioti.al\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=304"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}